Zorg
Wet langdurige zorg (Wlz)
De Wet langdurige zorg (Wlz) is bedoeld voor mensen die voortdurend (intensieve) zorg nodig hebben in de nabije omgeving, zoals chronisch zieken, kwetsbare ouderen en mensen met een ernstige verstandelijke of lichamelijke beperking.
Jeugdwet (Jw)
Deze wet regelt de verantwoordelijkheid voor preventie, ondersteuning, hulp en zorg aan kinderen en jongeren (jeugdigen) en hun ouders bij opgroei- en opvoedingsproblemen, psychische problemen en stoornissen.
Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz)
De Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz) verplicht zorgaanbieders hun eigen kwaliteit te bewaken, te beheersen en te verbeteren. Zorgaanbieders zijn zorginstellingen, maar ook solistisch werkende zorgverleners.
De cliënt heeft recht op informatie over onder meer de prestaties van zorgaanbieders, zodat hij een goede keuze kan maken tussen zorgaanbieders (bijvoorbeeld over hoe vaak een arts een bepaalde operatie heeft gedaan).
Medische missers en fouten (incidenten) moeten verplicht aan de patiënt of cliënt gemeld worden en opgenomen in het medisch dossier.
Zorgaanbieders worden verplicht de referenties te checken van nieuwe zorgverleners die bij hen in dienst komen of met wie zij in een georganiseerd verband gaan samenwerken.
Zorgverleners krijgen een veilige omgeving om incidenten te melden en te evalueren.
Ontslag wegens ernstig disfunctioneren van een zorgverlener moet worden gemeld bij IGJ.
Klachten worden transparant en informeel afgehandeld met behulp van een klachtenfunctionaris.
Zorgaanbieders moeten binnen 6 weken een beslissing nemen over een klacht.
Zorgaanbieders moeten zijn aangesloten bij een erkende geschilleninstantie die bindende uitspraken doet en schadevergoeding kan toekennen.
- The client has the right to information regarding, among other things, the performance of healthcare providers, so that he can make a well-informed choice between providers (for example, regarding how often a doctor has performed a specific operation).
- Medical errors and mistakes (incidents) must be reported to the patient or client and recorded in the medical file.
- Healthcare providers will be required to check the references of new healthcare professionals who join their service or with whom they will collaborate in an organized setting.
- Healthcare providers are provided with a safe environment to report and evaluate incidents.
- Dismissal due to serious dysfunction of a healthcare provider must be reported to the IGJ.
- Complaints are handled transparently and informally with the assistance of a complaints officer.
- Healthcare providers must make a decision on a complaint within 6 weeks.
- Healthcare providers must be affiliated with a recognized dispute resolution body that issues binding rulings and can award compensation.
Wet medezeggenschap cliënten zorginstellingen (Wmcz)
De Wet medezeggenschap cliënten zorginstellingen 2018 regelt de rechten van cliëntenraden.
Let op! Het instellen van een cliëntenraad is verplicht voor zorginstellingen waar cliënten meer dan een etmaal verblijven en waar zorg in de regel door meer dan 10 personen geleverd word. Voor zorginstellingen waar cliënten niet meer dan een etmaal verblijven is het instellen van een cliëntenraad verplicht wanneer zorg in de regel door meer dan 25 personen wordt geleverd.
Besluit verplichte meldcode
Het besluit verplicht werkgevers in de gezondheidszorg om een eigen meldcode vast te stellen en te implementeren. Het gebruik en de kennis van de meldcode moeten zij bevorderen onder hun werknemers
Wet zorg en dwang (Wzd)
De Wet zorg en dwang regelt de rechten bij onvrijwillige zorg of onvrijwillige opname van mensen met een verstandelijke beperking en mensen met een psychogeriatrische aandoening (zoals dementie).
Veilige principes in de medicatieketen
De veilige principes in de medicatieketen vormen een richtlijn met kaders voor het veilig omgaan met medicatie in de zorgketen.
Leidraad veilige zorgrelatie
Deze leidraad is bedoeld voor organisaties om beleid te maken op het voorkomen van en het omgaan met grensoverschrijdend gedrag en mishandeling door professionals en vrijwilligers jegens een cliënt. De leidraad sluit aan op de meldcode huiselijk geweld; die gaat over grensoverschrijdend gedrag en mishandeling door naasten.
Hygiëne en infectiepreventie
RIVM publiceert hygiënerichtlijnen voor verschillende sectoren zoals de:
- jeugdgezondheidszorg
- zorg voor volwassenen en kinderen met een lichamelijke of verstandelijke handicap,
- thuiszorg,
- verpleeghuizen.
De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) houdt toezicht op hygiëne en infectiepreventie in de zorg. De IGJ baseert zich hierbij op de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz), onderdeel “Goede Zorg” (art. 2 & 3). De Wkkgz beschrijft infectiepreventie niet. Daarvoor verwijst de IGJ naar richtlijnen zoals te vinden op: https://www.rivm.nl/hygienerichtlijnen/.
Het door de IGJ gebruikte “toetsingskader infectiepreventie” onderscheidt de onderstaande onderdelen:
- algemene hygiëne en hygiëne van cliënten,
- medische zorg,
- schoonmaken en desinfecteren,
- goed bestuur.
Personeel
Arbeidsomstandighedenwet
De Arbowet vormt de basis van de arbowetgeving. Hierin staan de algemene bepalingen die gelden voor alle plekken waar arbeid wordt verricht (dus ook voor verenigingen en stichtingen). De Arbowet is een kaderwet. Dat betekent dat er geen regels in staan over concrete risico’s. Die zijn uitgewerkt in het Arbobesluit en de Arboregeling.
Arbobesluit
Het Arbobesluit is een uitwerking van de Arbowet. Hierin staan de regels waar zowel werkgever als werknemer zich aan moeten houden om arbeidsrisico’s tegen te gaan. Er staan ook specifieke regels in voor een aantal sectoren en categorieën werknemers.
Arboregeling
De Arboregeling is weer een verdere uitwerking van het Arbobesluit. Het gaat hierbij om gedetailleerde voorschriften. Bijvoorbeeld de eisen waar arbeidsmiddelen aan moeten voldoen of hoe een arbodienst zijn wettelijke taken exact moet uitvoeren. Ook deze regels zijn verplicht voor werkgever en werknemer.
Wet arbeidsmarkt in balans (Wab)
Sinds 1 januari 2020 zijn de regels rond arbeidscontracten en ontslag veranderd. De regering wil de kloof tussen vaste contracten en flexibele contracten kleiner maken. Dit is geregeld in deze wet
Wet verbetering poortwachter
Deze wet regelt de rechten en plichten van werkgever en werknemer in geval van langdurige ziekte. Werkgever en werknemer moeten zich samen met de arbodienst inspannen om de zieke medewerker weer zo snel mogelijk aan het werk te krijgen.
Wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties (Wet dba)
Opdrachtgevers en zzp’ers zijn samen verantwoordelijk voor de arbeidsrelatie die zij met elkaar aangaan. Zij moeten ervoor zorgen dat er duidelijkheid is over hun arbeidsrelatie. En dat er niet eigenlijk sprake is van loondienst.
Norm verantwoorde werktoedeling
De norm van de verantwoorde werktoedeling geldt sinds 2015 en bepaalt dat werkgevers bij het toedelen van werk rekening moeten houden met de specifieke kennis en vaardigheden van professionals.
CAO Jeugdzorg
De norm van de verantwoorde werktoedeling geldt sinds 2015 en bepaalt dat werkgevers bij het toedelen van werk rekening moeten houden met de specifieke kennis en vaardigheden van professionals.
Kwaliteit
Kwaliteitskompas gehandicaptenzorg
Het Kwaliteitskompas Gehandicaptenzorg 2023 – 2028 heeft betrekking op gehandicaptenzorg die onder de Wet langdurige zorg (Wlz) valt. Mensen met een indicatie voor Wlz-zorg kunnen ervoor kiezen bij een zorgorganisatie te gaan wonen om de zorg te krijgen die zij nodig hebben (verblijf in een instelling). Zij kunnen ook kiezen voor andere leveringsvormen: zorg thuis met een volledig pakket thuis (VPT), een modulair pakket thuis (MPT) of persoonsgebonden budget (PGB). De laatste twee leveringsvormen (MPT en PGB) vallen nog niet binnen de reikwijdte van het Kwaliteitskompas Gehandicaptenzorg 2023 – 2028.
Het uitgangspunt voor zorgaanbieders in de gehandicaptenzorg is het centraal zetten van de mensen aan wie zij zorg verlenen, en het bieden van goede zorg en ondersteuning afgestemd op de behoeften en wensen van mensen met een beperking en hun verwanten. Kwaliteit is daarbij de richting. Daarom is er dit Kwaliteitskompas dat zorgorganisaties en professionals handvatten biedt voor kwaliteit in de zorg en ondersteuning aan mensen met een beperking.
JIJ-kader jeugd
Een aanbieder van jeugdhulp moet voldoen aan de wet- en regelgeving en veldnormen. In het toetsingskader staan wettelijke vereisten en veldnormen die belangrijk zijn om te kunnen spreken van verantwoorde hulp aan jeugd. Het toetsingskader bestaat uit drie thema’s: ontwikkelgerichte hulp, de kundige hulpverlener en goed bestuur.
ISO 9001
ISO 9001 is de internationale norm voor kwaliteitsmanagementsystemen
Organisatie
Wet toetreding zorgaanbieders (Wtza)
Deze wet heeft nieuwe toetredingsregels voort zorg- en jeugdhulpaanbieders (Zvw, Wlz en Jw). Het hoofddoel van de toetredingsregels is een verbetering van de zorgkwaliteit. De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) houdt hier toezicht op.
Wet normering topinkomens (Wnt)
De Wnt regelt hoeveel topfunctionarissen in de (semi)publieke sector maximaal mogen verdienen.
Wet Bestuur en Toezicht Rechtspersonen (Wbtr)
Doel van de Wbtr is het verbeteren van de kwaliteit van bestuur en toezicht en het aansporen van professionaliseringen binnen verenigingen, stichtingen en coöperaties. Met de Wbtr wordt beoogt de regeling voor bestuur en toezicht geüniformeerd met de BV en NV. Voor de BV en NV geldt dat een aantal aspecten van bestuur en toezicht al wel in de wet is geregeld (zoals de besluitvorming bij tegenstrijdig belang van een bestuurder of commissaris). Voor de stichting, vereniging, de coöperatie en de onderlinge waarborgmaatschappij ontbreekt nu nog een (complete) regeling voor bestuur en toezicht.
AVG
Algemene verordening gegevensbescherming
De AVG gaat over de bescherming van persoonsgegevens. Mensen hebben meer privacyrechten, organisaties hebben meer verantwoordelijkheden en de toezichthouder heeft meer bevoegdheden.
Wet aanvullende bepalingen persoonsgegevens in de zorg
In de Wet aanvullende bepalingen verwerking persoonsgegevens in de zorg (Wabvpz) wordt het gebruik van het burgerservicenummer (BSN) en bepaalde vormen van elektronische uitwisseling van medische gegevens tussen zorgverleners geregeld. Daarnaast geeft deze wet patiënten het recht om hun dossier elektronisch in te mogen kijken of er een afschrift van te ontvangen. Tenslotte zijn in de Wabvpz ook artikelen opgenomen over de logging.
NEN 7510
Informatiebeveiliging is een verantwoordelijkheid van alle betrokkenen in de zorg. De norm voor informatiebeveiliging in de zorg is daarom van toepassing op alle zorgaanbieders en organisaties in de zorg- en welzijnssector die persoonlijke gezondheidsinformatie beheren, ongeacht de aard en omvang van het bedrijfsproces.
Zorginstellingen en andere beheerders van persoonlijke gezondheidsinformatie zijn wettelijk verplicht om aantoonbaar aan NEN 7510 te voldoen.